Scheepswrakken met munten, zilver en goud

Schepen vervoerden munten en edelmetaal over zee, en soms kwamen ze niet aan. Op deze kaart staan 41 wrakken waarvan de muntlading of de muntvondst is gedocumenteerd, met per wrak de vondst en de bron erbij. Daar komen de VOC-munten, ducatons, zilveren rijders en Spaanse reales vandaan die nog altijd op veilingen opduiken.

Historische goudschat met gouden munten

Interactieve kaart met scheepswrakken

Kaart laden…

Waarom wrakherkomst belangrijk is

Wrakmunten vertellen een verhaal over handelsroutes, risico’s op zee en de rol van geld in het verleden. Een goed gedocumenteerde herkomst verhoogt de historische waarde en voorkomt ongefundeerde claims of vervalsingen.

Belangrijke categorieën scheepswrakken

Nederlandse VOC-schepen

Schepen van de Verenigde Oostindische Compagnie vervoerden op de uitreis grote partijen zilvergeld om in Azië mee in te kopen. Van de 25 Nederlandse wrakken op deze kaart is de muntlading gedocumenteerd, van de Kampen (1627) bij Wight tot de Reijgersdaal (1747) bij de Kaap.

Veelvoorkomende munten:

  • Zilveren ducaton, in de handel zilveren rijder genoemd naar de ruiter op de voorzijde. Het standaardstuk van de uitreis: uit de Merestein alleen zijn er ongeveer 15.000 geborgen.
  • Leeuwendaalder, de exportmunt van de Republiek. Na de herontdekking van de Kampen in 1979 kwamen er ongeveer 8.000 leeuwendaalders en reales boven.
  • Gouden dukaat, het internationale handelsgoud van de Republiek. De Akerendam leverde 6.600 stuks Utrecht 1724 op; daarvoor waren er maar een handvol bekend.
  • VOC-duit, het koperen kleingeld voor Indië met het merk van de kamer die hem sloeg. De Bredenhof voerde veertien vaten kopergeld.
  • Zilverbaar met VOC-merk, gegoten om in Azië te verhandelen. De Rooswijk had er dertig kisten van aan boord, samen met Mexicaanse munten.

Spaans koloniaal

Vloten met zilver en goud uit de Nieuwe Wereld zeilden via het Caribisch gebied naar Europa. Voorbeelden zijn Nuestra Señora de Atocha, de Vloot van 1715 en Nuestra Señora de las Maravillas.

Veelvoorkomende munten:

  • Zilveren 8 reales, de Spaanse mat die in het Engels piece of eight heet. Wereldwijd het belangrijkste handelsgeld, en daarom ook aan boord van VOC-schepen: de Compagnie kocht er Aziatische goederen mee.
  • Gouden escudo, geslagen in stukken van 1 tot 8. Langs de Treasure Coast in Florida spoelen ze na zware stormen nog altijd aan.
  • Zilver- en goudbaren uit Potosí en Mexico, met keurmerk en gietnummer. Juist die merken koppelen een baar aan een specifieke lading.

Oudheid

Uit de oudheid zijn maar weinig wrakken met een echte muntvondst bekend. Het Antikythera-wrak leverde in 1976 zesendertig zilveren cistophore tetradrachmen op, tweeendertig uit Pergamon en vier uit Efeze; het Kyrenia-schip zeven bronzen munten. Weinig stukken, maar genoeg om beide schepen mee te dateren.

Herkent u een van deze munten?

Wrakmunten duiken vaker op dan mensen denken: uit een erfenis, van een beurs of met een detector. Stuur een foto van de voor- en keerzijde, dan zoeken onze numismaten uit om welk stuk het gaat en wat de herkomst voor de waarde betekent.

Gratis taxatie aanvragen

Bekende wrakken en hun vondsten

Waar u op moet letten bij wrakmunten

Herkomst en documentatie

Zoek naar publicaties, bergingsrapporten en oudere veilingvermeldingen. Een duidelijke papieren lijn versterkt het vertrouwen.

Conservering

Zoutwater veroorzaakt kristallisatie en corrosie. Een stabiele en gecontroleerde bewaaromgeving is belangrijk.

Markeringen en stempels

Zilver- en goudbaren dragen vaak keurmerken of merktekens. Deze helpen bij het koppelen aan een specifieke lading of route.

Juridische status

Sommige wrakken zijn beschermd. Handel vindt idealiter plaats met respect voor wetgeving en cultureel erfgoed.

Hoe Schulman B.V. kan helpen

Voor advies bent u welkom bij ons team in het Museumkwartier in Amsterdam.

Wilt u munten of een verzameling verkopen?

Neem vrijblijvend contact met ons op voor een eerste inschatting of maak een afspraak voor een persoonlijke taxatie in Amsterdam.

Hulp

Veelgestelde vragen

Bekijk alle veelgestelde vragen

Zijn wrakmunten altijd zeldzamer dan landvondsten?

Niet per definitie. Zeldzaamheid hangt af van oplage, bewaarde aantallen en vraag. De herkomst geeft wel een extra historische dimensie

Hoe herken ik wrakpatina?

Zoutwater veroorzaakt vaak matte, poreuze oppervlakken en soms klontvorming. Beoordeling gebeurt het best per exemplaar.

Kan ik zonder herkomstpapieren verkopen?

Meestal wel. Voor de meeste wrakmunten is een papieren spoor geen wettelijke eis, maar het verhoogt wel wat kopers ervoor betalen. Bij munten van beschermde wrakken ligt het anders: daar zoeken we eerst met u uit wat de juridische status is.
Zilveren penning met ruiter te paard, zeventiende eeuw
Mis niets van

Onze aankomende veilingen